Overzicht bijbelboeken

Kunsten > Toegepaste kunst

De Napolitaanse kerststal in het Catharijneconvent

Napels
detail van Napolitaanse kerststal: Geboorte van Christus
Napels
Detail van Napolitaanse kerststal: Geboorte van Christus

De Napolitaanse kerststal die ieder jaar in het museum Catharijneconvent in Utrecht wordt opgesteld stamt in beginsel uit de achttiende eeuw maar wordt nog regelmatig uitgebreid. Dit hoort bij de traditie van de Napolitaanse kerststal. Zo zijn er ook dit jaar weer wat figuren bij gekomen.

De Napolitaanse kerststal ontstond in navolging van de Siciliaanse traditie. Toen Karel III van Bourbon, zoon van Filips V van Spanje, in 1735 koning van Napels werd, legde hij de basis voor de Napolitaanse kerststaltraditie. Hij bestelde als eerste grote opdracht bij de porseleinfabriek in Capo di Monte in 1740 een omvangrijke kerstgroep. Deze moet zo indrukkwekkend zijn geweest dat hij een ware rage onder de Neapolitaanse burgers ontketende: Iedere familie van aanzien wilde zo’n kerststal hebben en men wedijverde ieder jaar om de eer wie de mooiste kerststal had opgezet. Daarom werden de figurengroepen regelmatig uitgebreid. De productie van de onderdelen ontwikkelde zich in het vervolg tot een apart vak dat, zeker in Napels, een bijzonder artistiek niveau bereikte.

Het bijzondere aan de Napolitaanse kerstgroepen is echter ook dat er een nieuwe techniek voor de figuren werd toegepast. Slechts de hoofden worden uit porselein of hout gemaakt terwijl het lichaam uit een constructie van ijzerdraad bestaat die vervolgens aangekleed wordt. Daardoor zijn de figuren beweeglijk en kunnen ieder jaar weer in een andere houding worden neergezet. Ook in het Catharijneconvent is het daarom ieder jaar weer een verrassing hoe de kerststal eruit ziet.

Heeft betrekking op:

Matteüs 1:18-2:12, Lucas 2:1-20