Overzicht bijbelboeken

Letteren > Proza

E. Laurillard - Kruiden en bloemen

'De vreze des HEEREN is het beginsel der wijsheid' - een krachtige spreuk die in verschillende bijbelboeken te vinden is: Job, Psalmen en tweemaal in Spreuken (hoofdstuk 1 en 9). Het is een geschikte spreuk bevonden voor boven de ingang of in de hal van christelijke scholen.

De vreeze des Heeren is goed, maar de liefde tot God staat nog hooger.

Deze spreuk is afkomstig van Eliza Laurillard, een 19e-eeuwse dominee-dichter. Van zijn hand is o.a. Opgave en toelichting van spreuken of gezegden in de volkstaal, aan den Bijbel ontleendAlle lofzangen hebben een einde (1875).
In Kruiden en bloemen, gedroogd en bewaard. Een spreukenboekje (1885) heeft hij een flink aantal spreuken van zijn eigen scheurkalenders 'gedroogd en bewaard' voor het nageslacht. Immers: 'Gedroogde kruiden kunnen wel eens dienst doen bij ziekte of pijn en gedroogde bloemen kunnen nog wel eens genot ons bereiden. 't Gebruik van dit boekje bevestige dat!' (Voorrede)

Daarom, tot troost of tot vermaak, een handvol van deze spreuken:

Te dwaas om los te loopen, zijn wij eigenlijk allen. Daarom moeten we God vasthouden.
 
Kniel liever voor God in de doornen, dan voor Satan in de rozen.
 
't Meest rentegevend goed is 't stil en vroom gemoed.
 
De ware vroomheid is als de schoone, maar zedige vrouw: zij wil wel gezien worden, maar zij wil zich niet vertoonen.
 
Twaalf poorten heeft het hemelsch Jeruzalem. Maar de bekrompenheid wil er elf van sluiten en allen dwingen, door ééne poort binnen te gaan.
 
In 't kerkgaan zit de godsdienst niet. Maar in 't nietgaan ook niet.
 
Jezus had liever van God een kruis, dan van Satan een kroon. En gij?
 
Volkenhaat is erg dom; want hij treft duizenden onbekenden en duizenden, die men zou beminnen, als men ze kende.
 
Liefde en Tevredenheid brengen dat eigenaardige zonnetje in huis, dat gezelligheid heet.
 
Waarom wenschen we meestal vermindering van last, en niet vermeerdering van kracht?
 
"Ieder huis heeft zijn kruis." Had maar ieder huis meer van het kruis.
 
Het meeste hartzeer in ons leven is eigengemaakt werk.

Overigens, het is precies dit gebruik van de literatuur in boekjes als Kruiden en bloemen, Stekelkruid, Sprokkelhout, Bloemen en knopjes - allemaal titels van Laurillard - waartegen de nieuwe generatie (de Tachtigers) protesteert, o.a. met de parodie Grassprietjes, of liederen op het gebied van deugd, godsvrucht en vaderland, door Cornelis Paradijs, Oud-Makelaar in GranenIemands (hart en) nieren (be)proeven , óók uit 1885.

Bibliografische referenties

Dr. E. Laurillard, Kruiden en bloemen, gedroogd en bewaard. Een spreukenboekje. Schoonhoven: S. & W.N. van Nooten, z.j. [1885]

Heeft betrekking op:

Spreuken 1:7, Spreuken 9:10