Overzicht bijbelboeken

Kunsten > Muziek

Jonas in de walvis

Op 16 maart 2004 om half negen ‘s avonds plaatste iemand onder de nickname 'Witte tulp' de volgende tekst op het internetdiscussieforum van het tijdschrift Viva:

Kan iemand mij helpen. Al de hele dag probeer ik achter de tekst van het liedje over Jonas en de walvis te komen. Tot nu toe heeft niemand me kunnen helpen. Ik ben bang dat als ik er niet snel achter kom, ik de hele avond wakker lig, dus............ HELP!!!!!!!!

Nog diezelfde avond werden er elf reacties met varianten geplaatst, en de volgende dag nog eens zes. Veel mensen hebben goede herinneringen aan dit versje uit de kindertijd, dat gebaseerd is op de wijze waarop de profeet Jona volgens Jona 1:15 het water in 'gejonast' werd.

De basisversie van het liedje bestaat uit twee regels, dat is vereeuwigd en in de juiste context gezet door Annie M.G. Schmidt en Fiep Westendorp in het Jip en Janneke-verhaaltje Jonas in de walvis:

Fiep Westendorp
Jip gejonast

Jip en Janneke gluren in de slaapkamer. Moeder en Lien staan op het balkon. Ze kloppen een deken uit.
Hè, zegt Jip, mogen we van Jonas doen?
Vooruit dan maar, zegt moeder. Jij eerst, Jip. Kom maar hier.
En dan mag Jip in de deken. En moeder staat aan de ene kant en Lien aan de andere. En dan gaat de deken heen en weer:

Toen Jonas in de walvis zat,
Van je één, twee, drie!

Boem, daar ligt Jip op het grote bed. En hij kraait van plezier.

Wijdverspreid is echter ook de drieregelige versie, waarbij de volgende oude papieren lijkt te hebben:

Toen Jonas in de walvis zat,
En alle dagen stokvis at
Van je één, twee, drie!

Blijkens de reacties die 'Witte tulp' ontving, komt de tweede regel echter in talrijke varianten voor, waarvan de meeste zijn terug te voeren op (geen) eten of (ver)drinken:

“Toen hem die grote vis opat”
“Droomde hij dat hij stokvis [of: schellevis] at”
“Drie dagen zonder eten zat”
“Toen dronk hij van dat lekkere nat”
“Hij was zo dronken als een kat”
“Hij was verdronken [of: verloren] maar nog niet nat”
“Toen dacht ie dat hij verdronken was”
“Hij had geen broek meer aan zijn gat”

Een heel ander Jonasliedje is het volgende versje:

Jonas in de walvis
Die vannacht gevangen [of: gevallen] is
In het zoute water
Visje hou je snater
Visje hou je lachebek
Van je één.... twee.... drie!
PLONS

Of het hier ook gaat om een versje bij het ‘jonassen’ of om een aftelrijmpje, is ons niet bekend.

Bibliografische referenties

Annie M.G. Schmidt, Jip en Janneke. Geïllustreerd door Fiep Westendorp. Amsterdam/Antwerpen: Querido, 1999, p. 179-180.

Heeft betrekking op:

Jona 1:15-17