Overzicht bijbelboeken

Kunsten > Toegepaste kunst

Van Merian tot theebusje

Mattheüs Merian de Oude
De Doop van Christus volgens Merian
Pieter Hendriksz. Schut
Grote Schutprent: Christus wordt van Johannes den Dooper gedoopt.

Tussen deze prent van Mattheüs Merian en de kopie ervan, de grote Schutprent, is nauwelijks verschil te ontdekken, afgezien van het feit dat de voorstelling in spiegelbeeld is. De Schutbijbel Er zijn hoogstens een paar kleine verschillen, zoals een wolk die anders van vorm is. De prenten lijken als twee druppels water op elkaar. We zien Christus in de Jordaan, na zijn doop door Johannes de Doper (Matt. 3:16).

Pieter Hendriksz. Schut
Iesus komt van Gahlea na den Iordaen tot Ioannem, om van hem gedoopt te werden.

Deze kleine Schutprent is niet zomaar een uitsnede van de grote Schutprent. Zou het dat wel zijn, dan was de neerdalende Heilige Geest, de duif, niet afgebeeld op de kleine variant. De architectuur op de achtergrond is eveneens dichterbij geplaatst, ten koste van een rotspartij. Een kleiner formaat betekende volgens Schut ook een compactere voorstelling. Het natuurschoon is aangepast, maar Schut heeft de poses van en de interactie tussen Christus en Johannes intact gelaten. De compositie van Merian lijkt voor Schut met andere woorden ‘heilig’ te zijn geweest.

Anoniem, Delft
Theebusje: doop van Christus in de Jordaan

De populaire bijbelse prenten van Schut zijn vaak overgebracht op alledaagse voorwerpen. Een alleraardigst, felgekleurd aardewerken theebusje, met een voorstelling naar de kleine Schutprent met tal van decoratieve elementen, bewijst dat de voorstelling nog kleiner gemaakt kan worden. Zowel aan de linker- als rechterkant is namelijk een stuk afgesneden. Dat we hier echt te maken hebben met een uitsnede, is bijvoorbeeld te zien aan de groene tak aan de linkeroever. Op de Schutprent wordt duidelijk dat hij oorspronkelijk bij een hele boom hoorde. Een exacte kopie dus, waar vermoedelijk een pons aan te pas is gekomen. Bijna te exact eigenlijk, want de twee minuscule mensen op de linkeroever zijn getransformeerd in kleurrijk gesteente.

Zie ook

  • Toon Rode draad De Schutbijbel toegepast
  • Toon terzijde Honderd 'basterde storis' voor een gulden
  • Toon terzijde Groot en klein op een plaquette
  • Toon terzijde Het verhaal van Jona op tegels

Bibliografische referenties

W.C. Poortman, Bijbel en prent (2 dln.) ’s-Gravenhage 1983-1986.

Heeft betrekking op:

Matteüs 3:16