Overzicht bijbelboeken

Kunsten > Beeldende kunst

Voorbeeldige vrouwen

In het laatste decennium van de zestiende eeuw verschenen bij de beroemde Antwerpse uitgever Philips Galle twee reeksen gravures met beroemde vrouwen uit het Oude en het Nieuwe Testament. Beide reeksen zijn opgedragen aan tijdgenotes van Galle, Paulina Schooten en Margareta Boogaerts.

Het motto bij de Icones Illustrium Feminarum Veteris Testamenti (Voorstellingen van beroemde vrouwen uit het Oude Testament) maakt de strekking duidelijk: Mulier timens Dominum, ipsa laudabitur. (Maar een vrouw die de Here vreest, die is te prijzen, Spreuken 31:30). De twee reeksen tonen dus bijbelse vrouwen die om verschillende redenen als voorbeeld voor de toenmalige vrouw kunnen dienen. Zo wordt Sara geprezen om haar gehoorzaamheid aan haar echtgenoot, Rebekka om haar vooruitziende blik en vindingrijkheid, en de moeder van de Makkabeeën om haar dapperheid.

Dat ook Eva, Jaël, Judit en Ester in deze serie voorkomen is enigszins opmerkelijk; ze staan namelijk eveneens vermeld in de populaire reeksen van listige vrouwen waar ze als negatieve voorbeelden getoond worden.

Zie verder:
 
Listige vrouwenListige vrouwen

De serie met voorbeeldige oudtestamentische vrouwen, die Johannes Baptista Collaert I naar ontwerp van Maerten de Vos uitvoerde, moet lange tijd populair zijn gewees, want ook Galle's zoon Theodoor en zijn kleinzoon Johannes verzorgden nog edities. Wel werd de kleding van de dames vanaf de tweede editie gekuisd: de naakte borsten achtte men vanaf dat moment minder gepast voor voorbeeldige vrouwen.

Bibliografische referenties

Yvonne Bleyerveld, Hoe bedriechlijck dat die vrouwen zijn. Vrouwenlisten in de beeldende kunst in de Nederlanden circa 1350-1650. Leiden, 2000.

Heeft betrekking op:

Genesis 4:1, Genesis 21:2, Genesis 24:15, Rechters 4:18, Ester 5:1-3, Spreuken 31:30, 1 Makkabeeën 1:1, Judit 13:1-10, Ester Grieks 8:4